| چون سکندر سفرپرست نشد | | هيچ کس نيست کز براي سه دال |
| دولت و دين و دل به دست نشد | | پايها سست کرد و از کوشش |
| شبه از لعل پاکتر باشد | | سرخ گويي هميشه غر باشد |
| سخني سخت مختصر باشد | | اين چنين ژاژ نزد هر عاقل |
| شيشه مصنوع شيشهگر باشد | | لعل مصنوع آفتاب بود |
| سخن مرتضا دگر باشد | | سرخ اگر نيست پس بر هر عقل |
| سرخ پيوسته بر زبر باشد | | چون به يک جاي رسته سرخ و سياه |
| کودکان را ازين خبر باشد | | من چه گويم که خود به هر مکتب |
| جايش اندر دل و جگر باشد | | چون که سرخست اصل عمر به دوست |
| اصل ديوانگي و شر باشد | | چون سيه گشت هم درين دو مکان |
| دودکي خوشتر از شرر باشد | | زير لعلست لاله را سيهي |
| بر سپاه شبش ظفر باشد | | علم صبح سرخ آمد از آنک |
| زان ز تو خلق بر حذر باشد | | سيهي بينهاد و بيمعني |
| نزد ما اين چنين سيه که تويي | | روز کزين فعل زشت روز قضا |
| مرد نبود که ... خر باشد | | پشک چون تو بود چو خشک شود |
| نامت از تو سياهتر باشد | | از جواب و سوال ما داني |
| مشک چون من بود چو تر باشد | | گرد گفت محال را چه عجب |
| شايد ار زير کي فرو ماند | | زان که خورشيد را ز بينش چشم |
| کاينهي عقل را بپوشاند | | چرا نه مردم دانا چنان زيد که به غم |
| ذرهاي ابر تيره گرداند | | چنان نبايد بودن که گر سرش ببرند |
| چو سرش درد کند دشمنان دژم گردند | | خواجگاني که اندرين حضرت |
| به سر بريدن او دوستان خرم گردند | | آن نکوتر که خادمان نخرند |
| خويشتن محتشم همي دارند | | دل منه با زنان از آنکه زنان |
| حرم اندرحرم همي دارند | | تا بود پر زنند بوسه بر آن |
| مرد را کوزهي فقع سازند | | خادمان را ز بهر آن بخرند |
| چون تهي شد ز دست بندازند | | «لا الي هولاء» نه مرد و نه زن |
| تا به رخسارشان فرو نگرند | | جاي ايشان شدست هند و عجم |
| بين ذالک نه ماده و نه نرند | | منشين با بدان که صحبت بد |
| لاجرم هر دو جا به دردسرند | | آفتاب ار چه روشنست او را |
| گر چه پاکي ترا پليد کند | | دوستي گفت صبر کن زيراک |
| پارهاي ابر ناپديد کند | | آب رفته به جوي باز آيد |
| صبر کار تو خوب زود کند | | گفتم ار آب رفته باز آيد |
| کارها به از آنکه بود کند | | اي سنايي کسي به جد و به جهد |
| ماهي مرده را چه سود کند | | يا کسي در هوا به زور و به قهر |
| سر گري را سخنسراي کند | | من چو چنگش به چنگ و طرفهتر آنک |
| پشه را با شه يا هماي کند | | باز رفتن بر اشترست وليک |
| او ز من ناله همچو ناي کند | | نه شکرخاي نيست در عالم |
| نالهي بيهده دراي کند | | لاجرم دل بسوخت گر او را |
| که کسي يار چرم خاي کند | | کافر ار سوخته شود چه عجب |
| دل همي نام دلرباي کند | | پس چو دون پروريست پيشهي او |
| چون همي نام بت خداي کند | | کانچه خلقان به زير پاي کنند |
| ز چه رو او سوي تو راي کند | | کي سر صحبت سران دارد |
| او همي بر کنار جاي کند | | با دلي رفته به استسقا |
| آنکه پيوسته کار پاي کند | | با چنين دل چه جاي بارانست |
| که معاصيش هيچ غم نکند | | کابر بر تو کميز هم نکند |
| با چنين دل چه جاي بارانست | | بيشتر بيره و کمتر به رهند |
| با همه خلق جهان گر چه از آن | | نه چنان چون تو بميري برهند |
| تو چنان زي که بميري برهي | | تا کي اين شعبده و وعده و اين بند بود |
| آخر اين آمدنم نزد تو تا چند بود | | که به آمد شد بيفايده خرسند بود |
| تا تو پنداري کاين خادم تو ... خصيست |
{{Fullname}} {{Creationdate}}
{{Body}}